ΤΟ ΝΕΟ «ΜΕΙΓΜΑ» ΓΙΑ ΤΟΝ ΜΕΓΑΛΟ ΑΣΘΕΝΗ

Οταν το 1983 το ΕΣΥ θεμελιώθηκε πάνω στις αρχές της δωρεάν και ισότιμης περίθαλψης όλου του ελληνικού πληθυσμού, αποτέλεσε τεράστια κοινωνική προσφορά, ίσως τη μεγαλύτερη της Μεταπολίτευσης. Από τότε κύλησε πολύ νερό στο… ελληνικό σύστημα υγείας, με αποτέλεσμα σήμερα να χαρακτηρίζεται τόσο από έλληνες όσο και από ξένους ειδικούς «παράδοξο» και «ασυνήθιστο». Και αυτό γιατί, ενώ το Σύνταγμα κάνει λόγο για «δημόσια υγεία», η ιδιωτική δαπάνη αυξάνεται με ταχείς ρυθμούς και ήδη καλύπτει πάνω από το 50% της συνολικής, ενώ η απαξίωση του συστήματος τα τελευταία χρόνια οδηγεί στην αύξηση των κοινωνικών ανισοτήτων.

Εν μέσω της οικονομικής ύφεσης, η κατάσταση στον χώρο της Υγείας παρουσιάζει

τη χειρότερη εικόνα της. Ορατός είναι ο κίνδυνος να διακόψει τη λειτουργία του το μεγαλύτερο και πλέον σύγχρονο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της χώρας: το Αττικόν, το πολυδιαφημισμένο «στολίδι» του ΕΣΥ, το οποίο διαθέτει ορισμένους από τους αξιολογότερους έλληνες γιατρούς και ιατρικά μηχανήματα τελευταίας τεχνολογίας, ουσιαστικά κλείνει λόγω έλλειψης νοσηλευτικού προσωπικού.Οι φαρμακοποιοί, από την πλευρά τους, έπαψαν να χορηγούν φάρμακα στους ασφαλισμένους του Δημοσίου, ενώ οι προμηθευτές απείλησαν με «επιδρομές» σε νοσοκομεία για να επιτύχουν την πληρωμή τους. Το Δημόσιο υπό το βάρος των τεράστιων δαπανών κινδυνεύει να καταρρεύσει οικονομικά και το ΕΣΥ να βάλει λουκέτο. Υπάρχει λύση;

Μετά το 2000 η ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα υγείας στην Ελλάδα φαίνεται να συμβαδίζει με την επικράτηση του νεοφιλελεύθερου ιδεολογήματος της κυριαρχίας της αγοράς. Καθώς η μεσαία τάξη έβλεπε τα εισοδήματά της να αυξάνουν, στράφηκε στην «αγορά» ελευθεριών επιλογής από τον ιδιωτικό τομέα καλύπτοντας το κενό που δημιουργούσε η υποχώρηση του δημόσιου τομέα. Ο τομέας της Υγείας υφίσταται έτσι μια μετάλλαξη που δεν γίνεται αντιληπτή, ίσως επειδή συντελείται σταδιακά. Ο κύριος χαρακτήρας των εξελίξεων είναι η αλλαγή στο μείγμα δημόσιου και ιδιωτικού, τόσο στην προσφορά υπηρεσιών όσο και στην πλευρά της ζήτησης. Η νοσοκομειακή περίθαλψη είναι ήδη κατά 35% ιδιωτική, ο διαγνωστικός τομέας πολύ περισσότερο και οι ιδιωτικές δαπάνες καλύπτουν ήδη το μισό από το συνολικό κόστος της υγείας στη χώρα μας. Ο δημόσιος τομέας, με ανεπαρκή πολιτική διοίκηση, είναι σε άτακτη υποχώρηση και ο ιδιωτικός τομέας αναπληρώνει το κενό, αλλά με τρόπο άδικο για την πλειοψηφία των πολιτών.

Την ίδια ώρα, η Αμερική βιώνει με τον χειρότερο τρόπο την ιδιωτικοποίηση της υγείας. Η General Μotors και άλλες μεγάλες βιομηχανίες γονατίζουν από το βάρος της ασφάλισης υγείας και τα έξοδα νοσηλείας. Η απάντηση του νέου δημοκρατικού προέδρου Μπαράκ Ομπάμα είναι η κοινωνικοποίηση του βάρους με την ενίσχυση της κοινωνικής <?xml version=»1.0″ encoding=»utf-8″?>ασφάλισης, έστω και al americain. Ζούμε έτσι το παράδοξο το ελληνικό σύστημα υγείας να «αμερικανοποιείται» την ώρα που εξευρωπαΐζεται το αμερικανικό σύστημα. Στις νέες συνθήκες που διαμορφώνονται, όμως, σε καθεστώς οικονομικής κρίσης, η πορεία στην Ελλάδα πρέπει να αλλάξει ριζικά, όπως αλλάζει και στην άλλη άκρη του Ατλαντικού.

Το δημόσιο σύστημα υγείας μας είναι ακραία σπάταλο, αναποτελεσματικό και κοινωνικά άδικο. Αποτελείται από δύο σχεδόν ισοδύναμα μέρη, το ασφαλιστικό και το κρατικό. Το πρώτο χρηματοδοτείται από εισφορές εργοδοτών και εργαζομένων. Σε αδρές γραμμές, το 42% των δαπανών καλύπτει φάρμακα, το 27% τη νοσοκομειακή περίθαλψη και μόνο το 13% διατίθεται για ιατρική φροντίδα. Οι κρατικές δαπάνες από φορολογικά έσοδα καλύπτουν τη μισθοδοσία των νοσοκομείων του ΕΣΥ και των κέντρων υγείας. Οι λειτουργικές δαπάνες των νοσοκομείων θεωρητικά καλύπτονται από νοσήλια που καταβάλλουν οι ασφαλιστικοί οργανισμοί, αλλά στην πραγματικότητα στο μεγαλύτερο μέρος τους καλύπτονται από το κράτος με τις ανά τριετία ρυθμίσεις χρεών προς τους προμηθευτές. Τα 32 ταμεία υγείας απορροφούν από την κοινωνία περίπου 7 δισ. ευρώ, από τα οποία μόνο το 66% πηγαίνει για υπηρεσίες υγείας και 900 εκατ. ευρώ για διοικητικές δαπάνες. Ο έλληνας εργαζόμενος, μόνος στην Ευρώπη και στον ΟΟΣΑ, πληρώνει για ένα συνεχώς απαξιούμενο εθνικό (;) σύστημα υγείας δύο φορές, μία μέσω <?xml version=»1.0″ encoding=»utf-8″?>της Εφορίας και των ταμείων και άλλη μία από την τσέπη του. Το αναποτελεσματικό αυτό σύστημα ασφαλιστικής κάλυψης απορροφά το 22% των δαπανών της κοινωνικής ασφάλισης και απειλεί τις παροχές συντάξεων περισσότερο από οτιδήποτε άλλο. Οταν το καταλάβουν αυτό οι πολίτες θα γίνει σεισμός, αλλά θα είναι αργά για όποιον δεν έχει επεξεργασμένες προτάσεις.

Οι προτάσεις αυτές πρέπει να ανταποκρίνονται στις νέες πραγματικότητες και να είναι ριζοσπαστικές. Ο δημόσιος τομέας πρέπει να ανακαθορίσει το πεδίο δραστηριότητάς του και να γίνει πιο αποτελεσματικός. Ταυτόχρονα, πρέπει να αναγνωρίσει τον ρόλο του ιδιωτικού τομέα και να συνεργασθεί μαζί του για τη βελτίωση της συνολικής αποδοτικότητας του τομέα της υγείας. Τα δημόσια νοσοκομεία πρέπει να γίνουν λιγότερα και μεγαλύτερα, με επαγγελματική διοίκηση. Πρέπει να αναβαθμισθούν με εξοπλισμό και προσωπικό και να επικεντρωθούν στα σοβαρά προβλήματα υγείας, όπως τα καρδιαγγειακά νοσήματα, το τραύμα, τον καρκίνο και άλλες σοβαρές και καταστροφικές παθήσεις. Αλλοι τομείς, όπως η αποκατάσταση, η εξωνοσοκομειακή και διαγνωστική ιατρική, μπορούν να καλυφθούν σε συνεργασία με τον ιδιωτικό τομέα που έχει ήδη αναπτύξει ισχυρή παρουσία. Ταυτόχρονα, ο δημόσιος τομέας πρέπει να αναπτύξει τον εποπτικό και σχεδιαστικό του ρόλο και να ελέγξει την ποιότητα των υπηρεσιών. Τέλος, νέα σχήματα, όπως η οργανωμένη φροντίδα υγείας και η διαχείριση της αρρώστιας, μπορούν να αξιοποιήσουν τεχνογνωσία που έχουν αναπτύξει ιδιωτικοί ασφαλιστικοί φορείς.

Ολα τα παραπάνω πρέπει να στοχεύουν στον περιορισμό της παραοικονομίας με την ένταξη της ιδιωτικής δαπάνης σε μια νέα θεώρηση της ασφάλισης υγείας και της διαχείρισης της ζήτησης. Αυτό θα γίνει με την κατάργηση των ταμείων υγείας και των ασφαλιστικών εισφορών, με ευεργετικά αποτελέσματα για μια οικονομία σε ύφεση, και την καθιέρωση Εθνικής Ασφάλισης Υγείας με κάλυψη από τα αυξημένα φορολογικά έσοδα. Ο ενιαίος φορέας ασφάλισης, που κακώς εγκαταλείφθηκε στο παρελθόν, με κανονισμό παροχών πάνω από το μέσο σημερινό επίπεδο, θα διευκολύνει και τη διαχείριση της ζήτησης με την απεμπλοκή από τον απλά διαμεσολαβητικό και καθόλου παραγωγικό ρόλο των δεκάδων ταμείων υγείας. Η ηλεκτρονική διαχείριση της προσφοράς και των πληρωμών, με τη βοήθεια και εξειδικευμένων φορέων από τον ιδιωτικό τομέα, θα μειώσει το τεράστιο διαχειριστικό κόστος, αυξάνοντας έτσι και το επίπεδο των παροχών. Μόνο έτσι η ήδη υψηλή συνολική δαπάνη υγείας που φθάνει στο 10% του ΑΕΠ θα φύγει από τη σφαίρα της παραοικονομίας και θα αποκτήσει την οικονομική αποδοτικότητα και την αποτελεσματικότητα που απαιτεί ένα σύγχρονο σύστημα υγείας.

Advertisements

Ετικέτες:

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: